Joep en Noor zitten samen op de bank, het gaat weer eens over de toekomstplannen. Ze hebben het nu over hoe ze hun toekomst samen willen vormgeven. Tijdens de bespreking bij de notaris hebben ze het daar namelijk ook over gehad. Omdat ze nu samen een huis hebben gekocht, is het ook handig om een samenlevingscontract op te stellen of moeten ze gelijk al in het huwelijk treden.
“Trouwen nu al?” zegt Joep, “lopen we niet wat hard van stapel Noor?”. “ We moeten toch wat gaan regelen nu we een huis gaan kopen” zegt Noor.
“Eigenlijk grappig,” zei Noor. “Voordat we daar zaten, dacht ik dat samenwonen, een geregistreerd partnerschap en trouwen juridisch bijna hetzelfde waren.”
Joep lachte. “Dat dacht ik ook. Maar blijkbaar zit er wel degelijk verschil in.”
De notaris had rustig uitgelegd welke mogelijkheden er zijn en vooral welke gevolgen iedere keuze heeft. Niet om ons ergens van te overtuigen, maar zodat we een keuze kunnen maken die écht bij ons past.
“Het is goed om te weten dat de wet voor samenwoners eigenlijk maar weinig automatisch regelt. Alles wat je vóór of tijdens het samenwonen zelf bezit, blijft van jezelf. Alleen spullen of bezittingen die je samen koopt, zoals een woning of een gezamenlijke bankrekening, zijn ook echt gezamenlijk. Als je daarnaast afspraken wilt maken over bijvoorbeeld de inboedel, een gezamenlijke spaarrekening of de verdeling van kosten? Dan kan een samenlevingsovereenkomst uitkomst bieden.” Legt de notaris uit.
“Dat vond ik eigenlijk wel een geruststellende gedachte,” zei Noor. “Niet omdat we elkaar niet vertrouwen, maar juist omdat je achteraf geen discussies wilt.”
“Precies,” antwoordde Joep. “Goede afspraken maak je juist als alles goed gaat.”
Daarna vertelde de notaris over een huwelijk en een geregistreerd partnerschap. “Juridisch is er bijna geen verschil”. In beide gevallen geldt automatisch een aantal wettelijke regels, bijvoorbeeld over bezittingen, inkomen, pensioen en erfrecht. Wil je daarvan afwijken, dan kunnen huwelijkse voorwaarden of partnerschapsvoorwaarden worden opgesteld. Dat kan bijvoorbeeld belangrijk zijn wanneer één van de partners ondernemer is of wanneer je bepaalde bezittingen privé wilt houden.
Het onderwerp dat ons misschien nog wel het meest aan het denken zette, was erfrecht.
“Ik schrok er eigenlijk van,” gaf Noor toe. “Als wij alleen samenwonen en één van ons overlijdt, erven we niet automatisch van elkaar.”
Dat hadden we nooit beseft. Zeker nu we samen een woning gaan kopen, is het belangrijk om daar goed over na te denken. De notaris legde uit dat een samenlevingsovereenkomst dit niet regelt. Als je wilt dat je partner in dit geval erfgenaam is, heb je daarvoor een testament nodig, “maar daar hebben we het volgende week wel over” zei Noor lachend.
Voor nu is het misschien handiger om eerst een samenlevingscontract op te stellen en dan vraag ik je later misschien wel een keertje ten huwelijk” zei Joep met een knipoog.
En dat is misschien wel de belangrijkste les die we uit ons gesprek met de notaris hebben meegenomen: niet de vorm van de relatie maakt het verschil, maar de (juridische) afspraken die je bewust met elkaar maakt.